Anders dan anders…..

Deze week was toch weer anders dan anders. Maar eerst nog even iets goed maken. Ik ben je nog een ding schuldig. Het voetbalseizoen van de kleinzonen is weer van start en bij RFC gaat dat gepaard met de spelerspresentaties. Ik heb foto’s van Youri in het elftal van onder 13. Hij gaat er ongetwijfeld dit seizoen weer een aantal scoren. Hij speelt enthousiast en met nog steeds veel plezier. Van Sem heb ik helaas geen foto’s. Maar die van Youri wil ik je niet onthouden, al publiceer ik de elftalfoto niet. Er kunnen misschien medespelers zijn, die dat liever niet hebben. Daarom heb ik er Youri maar ‘uitgeknipt’.

Overbelast

Dan onze week. Een niet zo prettige deze keer. Ik heb nog steeds last van mijn overbelaste linkerhand, mijn schrijfhand en dat is extra lastig. Ik kon niet met krukken lopen en dat betekent dat er een rolstoel in huis staat, die ik vaak moet gebruiken. In het tweede deel van de week gaat het na het diverse malen per dag koelen van mijn hand, een beetje beter gelukkig. Maar die ellende beperkt me nog teveel en valt me zwaar. Het betekende ook dat ik niet naar de Raadsvergadering kon, niet lopen, niet autorijden, niet snel genoeg schrijven. Ellendig die linkerhand.  Het belet me in elk geval om weer definitief uit dat dal te kruipen van de tijd waarin het José en mij niet zo lekker ging en gaat op gezondheidsgebied.

Het betekent ook dat de kinderen deze week in touw zijn om boodschappen te halen en bij te springen. Ik heb je al meer gezegd, dat wij fantastische, behulpzame kinderen en schoonkinderen hebben. Daar zijn we blij mee en dankbaar voor. Zo was Bram maandag bij een gesprek, bracht Wouter José woensdagavond nog naar de schildersclub en haalde Ronald haar op, omdat ik het toen echt nog te onveilig vond om zelf auto te rijden. Elke en Meike deden boodschappen en gisteravond haalde Inge samen met José de wekelijkse boodschappen in huis.

Over José gesproken, met haar is het nog altijd het zelfde liedje. Duizelig en misselijk van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat. Om moedeloos van te worden. Soms is het machteloos huilen. Niets lijkt tot nog toe te helpen.

Het was deze week echt raak met afspraken op medisch, paramedisch gebied en aanverwante hulp. Elke dag met uitzondering van de woensdag, al liet toen onze huishoudelijke hulp verstek gaan, overigens tevoren gemeld. Er moet veel worden geregeld en gedaan om de gezondheidssituatie van José en mij in goede banen te leiden. Fijn dat ook hier de kinderen, -waartoe ik ook de schoonkinderen reken-, bijspringen. Er is er altijd wel een aanwezig bij gesprekken en dergelijke.

Wielrennen

Ik kan ’s middags na een uurtje op de bank om uit te rusten, deze week genieten. Wielrennen is mijn favoriete sport. Passief wel te verstaan. Fietsen kan ik al een tijdje niet meer. Ik bedoel vooral wielrennen op tv. Er zijn nu wereldkampioenschappen in Montreal. Heerlijke genieten op TV. José kijkt vaak ook met me mee. Vandaag is de wegrit voor dames en morgen die voor de heren. Dan komen daarna de Europese kampioenschappen en de najaarsklassiekers en dan begint weer het veldrijden. Ik ben weliswaar niet zo blij met de commentatoren op Eurosport en de chauvinisten op de BRT, maar De NPO laat liever mensen aan het woord dan dat ze de wedstrijd op de voet volgen. Ik hoef niet te horen wat ik zelf gezien heb en wat een ander daarvan vooraf of achteraf vindt. Maar nu eerst even ontbijten en dan brood en vleeswaren halen en zo’n stekker tegen de muggen. Ook dat gaat gewoon door. Gelukkig kan ik weer veilig autorijden.

(Bron: familiearchief f.van son)

 

Verbazing…

Ik verbaas me er elke keer weer over, dat de week in onze agenda zo gevuld blijft. Als je met pensioen gaat, dan moet je uitkijken dat je niet vereenzaamt, zo laat men je weten. Je moet iets aanpakken, anders kwijn je weg achter de geraniums. Nee dus. Nog totaal niets van gemerkt. Integendeel. We moeten veel eerder uitkijken, dat er niet een veel te volle agenda ontstaat.

Uiteraard worden wij geconfronteerd met veel medische en paramedische afspraken. Die nemen behoorlijk wat tijd in beslag en ik kan niet zegen, dat het gaandeweg minder wordt. Er kwam er gisteren nog een bij. Het pootje van mijn leesbril brak af. Een nieuwe bril was eigenlijk al langer nodig. Dus ben ik er meteen gaan uitzoeken. Eerst ogen opmeten. Jaren geleden zijn beide ogen onder een staaroperatie geweest. Er was weer het een en ander veranderd in mijn zicht. Weer een rib uit mijn lijf. Over twee weken zijn de twee brillen voor normaal gebruik en voor lezen en computerwerk klaar. Ik krijg per bril een mailtje wanneer ik ze kan ophalen. Het lopen van de parkeerplaats naar de winkel was eigenlijk teveel van het goede. Dat merk ik nu. Mijn hand doet erg veel pijn en is wat opgezet. Gevalletje van overbelasting vrees ik. Naar de huisarts hoeft niet. Ik kan zelf ook tegen mezelf zeggen dat ik rust moet nemen met die hand. Dat gaat natuurlijk niet. Ik loop met twee krukken. Rust nemen betekent thuis op de bank gaan zitten, want dan ben ik niet meer mobiel. Af en toe een paracetamol, als het wat teveel wordt. Ook dat zou de huisarts me vertellen…….. Wachten tot het overgaat en een voorzichtig zijn en de hand ontzien. Het is mijn linkerhand, dus ik ben nu echt onthand. José moet nu noodgedwongen en tot mijn verdriet de rolstoel in elkaar zetten. Hopelijk gaat het over.

Naast al dat gedoe blijf ik zo lang het kan, de wekelijkse pagina  schrijven in ons weekblad De Langstraat, waarin ook heel wat uurtjes gaan zitten. José kan na een wel erg ruime vakantieperiode weer elke woensdagavond naar haar schildersclub. We zijn blij dat we nu nog twee kleinzonen elke maandagmiddag op de lunch hebben, maar alle overige zaken in de agenda komen er stilletjes bij. Soms is het zo druk op een dag, dat we blij zijn, als het avond is. Ik ben dan meestal al een paar uurtjes eerder zonder energie komen te zitten en José is na de kookactiviteiten en afwas ook blij als de op de bank kan neerploffen. We betrappen ons er op, dat we deze week zelfs erg vroeg naar bed zijn gegaan op enkele avonden. Donderdag niet, want toen was er een extra raadsvergadering om een wethouder te benoemen. Dat is voer voor discussie in onze gemeente en dat wil ik goed kunnen volgen. Ik liep ook tegen een nieuwtje aan. De Sociale Volks Partij SVP houdt op te bestaan. Het enige Raadslid stapt over naar een andere partij en fractie, Keerpunt74. Ook dat natuurlijk zo snel mogelijk on line laten zetten. Maar ik merk wel, dat -avondmens dat ik vroeger was-, bijwonen van zo’n vergadering me toch nu veel meer moeite en energie kost dan een jaartje geleden het geval was. Ik moet erg goed naar mijn lichaam luisteren, zo merk ik. Meer dan vroeger het geval was. Ik maakte toen vaak weken van 50 of meer uur en schroomde niet om ook op zaterdag of zondag in touw te zijn.

Nu we beiden niet meer zo gemakkelijk zo maar alles doen, schiet lopen er bij in, om nog maar niet te spreken over fietsen. José doet dat niet meer sinds haar herseninfarct en ik ga in mijn eentje niet met de scootmobiel een ritje langs de Donge maken. Je pakt dan al snel de auto en dan gaat het vaak naar ‘de Paters’ in Meerseldreef om daar gezellig een bakske te drinken en iets kleins te eten tussen de middag. José vindt het daar het prettigst en zit er op haar gemak. Het is niet ver rijden. We hebben in de zomer ervoor gekozen om er binnen te blijven zitten. Onder de parasols was het in de hitte voor ons niet zo aantrekkelijk. Achter de dikke muren was het vrij koel. Nu komt de Herfst en dat betekent ook de komst van een andere menukaart. Ook thuis.

Hoogtepunt

Hoogtepunt was deze week zonder enige twijfel de afgelopen zondag. Toen gingen we met de auto in Vleuten kennis maken met ons dertiende kleinkind. Een schat van een meisje. Onze Lena. Zowel José als ik mochten haar even op schoot. Hollands welvaren hoor. Tevreden en rustig. Het was deze week misschien iets gemakkelijker voor haar ouders om te wennen aan de mooie nieuwkomer. Grote broer Sven moet immers gewoon naar school.

(Bron: familiearchief f. van son)

 

Ze ging weer hobbyen

José ging na de uitgebreide vakantieperiode woensdagavond weer naar de schilderclub. Rolkoffertje mee en weer opgehaald door haar schildervriendin, die een dagje eerder namens haar vriendenclubje met een prachtige plant voor in de tuin, op visite kwam. Het was weer even wennen voor José, maar dat betekende, dat ik met interesse het moment afwachtte, waarop ze even na tienen weer voor de deur stond.

Het was wel gezellig, maar er waren er maar een handjevol schilderessen en José liet weten, dat zij geen inspiratie had gehad. Niet zo vreemd, want ze zit nog steeds dag in, dag uit met haar duizeligheid en misselijkheid. Desondanks zag ik haar aan het werk op een prachtige foto, die haar vriendin van haar stuurde. “Daar heb ik niks van gemerkt”, was het commentaar van José. Volgende week gaat ze in elk geval weer en hoopt ze dat er meer schildervriendinnen aanwezig zullen zijn. We wachten af.

Werkstuk

Cas zit in groep acht en moet voorlopig even flink aan de bak. Hij moet al snel een werkstuk inleveren. Dat maakt hij over de geschiedenis van het voetbal. Hij wist zich te herinneren dat mijn vader bij NAC heeft gespeeld en er is zelfs een verslagje van zijn eerste invalbeurt bij het eerste. Uiteraard kon ik samen met hem even in het familiearchief kijken en vond daar een aantal íngekleurde’ en andere foto’s. Hij kan zijn werkstuk er misschien wat mee opleuken. Ik ken hem goed genoeg om te weten dat hij zich erg serieus op het maken van zijn werk zal storten. Ik ben benieuwd naar het eindresultaat. Veel succes Cas!

Onderuit

Ik ging deze week voor de tweede keer onderuit. Dat kwam ook nu weer omdat ik mijn evenwicht verlies en me op dat moment nergens aan vast kan houden. De schade was niet zo groot deze keer, maar mijn onzekerheid is wel iets meer toegenomen. Gisteravond ging ik na het oprapen van een dekseltje in de keuken weer onderuit, nadat ik overeind was gekomen. Voor de derde keer deze week. Mijn krachten nemen af. Misschien wordt het binnenkort wat minder onzeker, als ik me weer wat beter voel.

Volle agenda

Deze week was niet zo druk, maar wel vol. We zijn naar de kapper geweest, kregen visite van Elke met Cas en Sem en van Petra, schildervriendin van ons , de huishoudelijke hulp kwam José weer een handje helpen, we reden aan keertje naar Meerseldreef voor de koffie en een hapje, José ging woensdag naar de schilderclub en ik ging donderdagavond naar de Debatraad. Vrijdag was weer de gebruikelijke dag waarop ik mijn wekelijkse pagina in het weekblad De Langstraat maak. Al met al toch best weer een volle week. Afwachten wat de komende week weer brengt.

(Bron: familiearchief f. van son).

 

Paters die zich in de vingers snijden……

Als de voortekenen niet bedriegen, dan gaan de paters in Meerseldreef de taveerne daar onder handen nemen. Er moet volgens hen veel gebeuren aan het gebouw en er gaan zelfs verhalen over moderniseren. Dat woord past niet bij de ziel en de klanten uit vele windstreken, die dagelijks gebruik maken van de Taveerne en speeltuin de Zevenster. De naam is ontleend aan de zeven smarten en vreugden van Maria. Het ademt ongewild nostalgie. Gaan de paters in Meerseldreef zich in de vingers snijden?

Van toepassing

De historische betekenis van het woord Taveerne voor de gezellige en gemoedelijke horecagelegenheid met aangepaste prijzen, is duidelijk van toepassing. Het woord Taveerne komt van het Latijnse taberna (winkel of hut). Vroeger was het vaak een gezellige ontmoetingsplek voor reizigers en buurtgenoten. En laten we eerlijk zijn, dat is het in Meerseldreef, -gelegen tegenover de Mariatuin-, nu nog. De buurtgenoten komen na de mis een bakske drinken met een appelflap of stukje gebak om er vervolgens nog wat geestrijk vocht aan toe te voegen soms.

Reizigers

Het zijn niet enkel buurtgenoten, maar ook reizigers.  Het staat er vol met fietsen en auto’s uit Nederland en België. Fietsend langs de rivier de Mark komen er velen langs de speeltuin de Zevenster met Taveerne. Een opsomming van die vele, vaak ook vaste klanten: ‘rij-er-is-uit’ die een uitje hebben, een eenzame fietser, een gezelligheidsfietsclubje uit Hooge Zwaluwe dat er komt lunchen, pelgrims en mensen die innerlijke rust zoeken, die na een bezoek aan de Mariatuin oversteken naar de Taveerne, die gevestigd is in een gebouw dat ademt, dat het vroeger zeker in gebruik was bij de paters. En wat te denken van de groepen wielrenners die op hun tocht er de inwendige mens komen versterken en hun bidons met water vullen. En de touringcars die de Taveerne als tussenstop gebruiken voor een sobere prijsbewuste lunch bij voorbeeld. De rijen bordjes en kop en schotels staan op de tafels vaak al op hen te wachten. Of wat te denken van de ouders of grootouders die met kinderen of kleinkinderen in de speeltuin neerstrijken, ook bij minder goed weer, en in de Taveerne iets komen drinken en een broodje of snack eten. En de bezoekers van de rommelmarkt die in de zomermaanden elke zondagochtend in het dorp wordt gehouden. Velen komen voor een hapje en drankje naar de Taveerne. 

Waarom

Waarom is die Taveerne zo’n echte gezellige en gemoedelijke pleisterplaats voor velen. De uitbaters hebben daar een flinke tijd aan moeten werken, maar zijn er door klantgerichtheid, service, gemoedelijkheid en aangepaste prijzen in geslaagd een rustplaats te creëren. Het gebouw zelf heeft daar een niet onaanzienlijke bijdrage aan geleverd. Vele religieuze uitingen en kruisbeelden, heiligenbeelden onder een glazen stolp en nog veel meer hangen tegen de muur of staan boven de ouderwetse toog te pronken. Het nodigt nieuwe klanten uit om een paar foto’s te maken, voordat ze iets bestellen. Geen culinaire hoogstandjes moet je verwachten, maar vooral met liefde en aandacht gemaakte belegde stokbroodjes of sandwiches, zoals ze er de cadetjes en puntbroodjes noemen. Ook zijn er wat meer luxe broodjes, wafels al dan niet met slagroom en kersen of aardbeien en een appeltaartpunt te bestellen voor wie naast een keur aan drankjes nog iets zou willen eten. Of een frietje met of een vaak zelf bedachte ‘daghap’ of zelfgemaakte soep. Geen volledig diner moet je er verwachten, maar daar zit geen klant van de Taveerne op te wachten. De huidige entourage heeft een ziel, ademt de sfeer van nostalgie en gemoedelijkheid en een zweem van Bourgondisch genieten. De uitbaters en hun bedienend personeel staan bol van invoelend vermogen en service aan de klant.

Moderniseren

Er schijnen bij de paters stemmen op te gaan om het gebouw te moderniseren. Er zou ook wat gesloopt moeten worden. Doodzonde. Daarop zit geen van de klanten te wachten. Als de taveerne geruime tijd dicht zou moeten, dan is het met de pelgrimage gedaan in Meerseldreef. De ouders met kinderen blijven weg uit de speeltuin waar geen drankje of ijsje meer te krijgen is; de kerkgangers en buurtgenoten lopen met hun ziel onder de arm en de groepjes met wielrenners verleggen hun route. Dan is het gedaan! En de klanten komen niet meer terug. Meerseldreef zal Meerseldreef niet meer zijn.

Nadenken

Zouden de paters dat als eigenaar niet beseffen? Naar verluid moeten de uitbaters hun met veel ‘goodwill’ opgebouwde horecagelegenheid eind deze maand verlaten hebben, de klanten dolend achterlatend. Voor ons zou dat betekenen, dat José een plek waar zij na haar herseninfarct rust vindt, kwijt zou zijn. Genoeg horeca over? Nee hoor, niet zoals de taveerne in den Dreef. Misschien een beetje oubollig en ouderwets in de ogen van de moderne tijd, maar niet voor de vele klanten van velerlei pluimage. 

Opknappen

Knap de zaak op waar dat nodig is en houdt verder de sfeer overeind, zo zou ik de paters voor willen houden. Behoud deze uitbaters, die precies aanvoelen waarop de klant zit te wachten. Ook bij ons gaat door ons hoofd dat het nog maar helemaal de vraag is, of we op ons geliefde plekje voor een bakske, tonic of ‘bruiswater’ en nu en dan een wafel en een ‘sandwich bal uit de jus’ straks nog terecht kunnen. Als ik eerlijk ben, dan denk ik dat het heel moeilijk -zo niet haast onmogelijk- zal zijn om een vergelijkbare, sfeervolle en gezellige horecagelegenheid te vinden. Dat geldt ook voor die oudere mensen, die doordeweeks en ook na de wekelijkse zondagsmis neerstrijken voor een appelflap en koffie of thee, gevolgd door nog een bakske of geestrijker versnapering en een hapje.

Ik denk dat de paters van de in Duitsland gevestigde orde, zich met hun (ver)bouwplannen flink in de vingers gaan snijden. De schare klanten en bezoekers is niet voor vernieuwing en ook bussen met bedevaartgangers, de fietsende racegroepjes en de vele bezoekers van speeltuin de Zevenster zitten daarop niet te wachten als ze dan niet meer bij de hun vertrouwde ‘bij de paters’ terecht kunnen. Dat zou doodjammer zijn.

‘Ze komen na modernisering wel terug’, hoor je de paters denken. Vergeet het maar. Een periode van sluiten betekent de doodsteek.

(Bron: familiearchief f.van son) 

 

                                                                  

Begonnen...of toch niet....

De scholen zijn weer begonnen. Alhoewel... Het bekende spandoek hangt er weer. Ook in de buurt van de scholen is de bekende drukte, gepaard aan gevaarlijke situaties, weer terug. Ouders die hun kind of kinderen naar school brengen en daarbij totaal geen oog hebben voor andere, meestal jonge verkeersdeelnemertjes. Dat zal nog wel erger worden, als het weer echt omslaat en er regenbuien komen. En dat niet enkel bij de basisscholen. Bij het Dongemond college is het een doffe ellende, zodra er ook maar in de verste verte regen wordt verwacht, rijgen de auto’s zich aaneen om hun kind, -dat kennelijk van suikergoed gemaakt is-, het liefst zo dicht mogelijk bij school af te zetten. De jeugd wordt tegenwoordig veel te veel gepamperd. Ik denk daarbij steeds terug aan onze eigen kinderen. Toen die naar de middelbare school gingen, was dat op de fiets. Toen woonden we nog in Oisterwijk of al in Geertruidenberg, maar steevast togen zij op de fiets naar de middelbare school. Die school, het Maurick college, lag wel 12 kilometer verderop in Vught, of vanuit Geertruidenberg nog verder toen Tommy naar het Stedelijk Gymnasium in Breda ging. Steeds op de fiets. Ze mochten van ons wel met de bus, maar daar voelden ze niets voor. Ze hebben er niets aan over gehouden.

Wat onze kleinkinderen betreft: Renée gaat naar de examenklas; Robyn en Youri ( hij voor het eerst) naar de middelbare school en Cas gaat naar de laatste groep van de basisschool. Dat betekent dus een jaar met wennen aan huiswerk, en veel voorbereidingen voor de musical. Dat heeft Youri hem al verteld. Sem zit een paar klassen lager en dat geldt ook voor Sven die als enige kleinzoon overigens pas maandag weer naar school gaat. Die woont met papa en mama in een andere regio. Luuk zit nog op de op een na onderste ladder van de basisschoolgroepen. Dan heb ik het nog niet over Emma, Joël en Anouk gehad. Emma is aan haar stageschool toe in Dongen en Joël is met een diploma op zak op weg naar de HAS in Den Bosch. Anouk gaat aftasten wat de beste vervolgstap voor haar is. Lekker toch als het met de kleinkinderen goed gaat op school.

En wij…

José en ik hebben het druk. De huishoudelijke hulp is voor het eerst geweest deze week. De indicatie werd al in maart afgegeven, maar er zijn gewoon te weinig mensen; er zijn ook de nodige medische afspraken per week. José wordt nog steeds geteisterd door misselijkheid en duizeligheid. Ik ben na mijn val nog steeds aan het opknappen en wij rijden diverse malen naar Meerseldreef. José komt er graag. Ze vindt het gezellig om daar een bakske te drinken en een wafel of appelflap te eten. Een alcohol vrij biertje en voor mij meestal bruiswater of tonic. Daarna rijden we door het bos en daarna door het buitengebied weer terug naar huis. Wij zijn zeker op de terugweg geen snelwegmensen. Alles op ons gemak. Dan breekt het lijntje hopelijk niet. Wij komen de week op die manier gemakkelijk door.

Maar vanmiddag eerst naar het verjaardagfeestje van Robyn. Gezellig. 

(Bron: familiearchief f.v.Son)

 

Bestedeling, borgbrief en een val…..

Een stukje uit mijn stamboomgegevens deze week over bestedelingen en een borgbrief. Dat doe ik aan de hand van Adriaan Wouter van Son, ook als van Zon soms vermeld. Ik heb hem gekozen, omdat dit familielid, -zelf ooit landbouwknecht-, later zelf bestedelingen zou krijgen. Een begrip dat wij in onze tijd nauwelijks nog tegen komen. Ook was op hem het begrip ‘borgbrief’ van toepassing.

Adriaan Wouter van Son werd gedoopt op 22 augustus 1733. Vandaag dus 293 jaar geleden. De doopinschrijving in het Gilzer doopboek vermeldt dat Cornelius Voermans en Johanna Gerardi van Son de doopgetuigen waren. Deze Adriaan zou op 21 april 1777 trouwen met Anna Maria Antonie Alewijns.

We weten uit de belastingregisters in welke buurt in Gilze hij gewoond heeft, deze Adriaan, de zoon van Wouter Geerit van Son en Adriaantie Willem Heijblom. Adriaan staat als zoon genoteerd bij Wouter van Son in Gilze kerkhof 1734-1735 half, als kind dus. en in later in de buurt Nerhoven van 1736-1744 half, in 1746 half, in 1751 half. Vanaf 1752 wordt hij tot 1770 als ‘heel’  vermeld. Tussendoor woont hij als neef in Verhoven bij (oom) Antonij Geert van Son (mijn voorouder) van 1747-1748 half. Daar heeft hij zonder twijfel moeten werken. Vanaf 1749 tot 1750 was Adriaan in Verhoven knecht bij Peter Spapen. In 1771 en wel tot 1787 vinden we hem in Nerhoven terug als hij wordt vermeld apart naast vader hoofdbewoner Hij is binnen de wijk verhuisd 1784/1785. Volgens het Nederduits gereformeerd begraaf boek 1785 – 1788 werd hij begraven op  20 januari 1788. Maar daar ging het niet over.

Bestedelingen

Adriaan had enkele bestedelingen van elders, namelijk Drent van Hattem en vrouw Martijntje 1785 heel en Jan van Bracht 1787 heel. Het waren geen kinderen dus. Wat betekende dat, als je bestedelingen had. Je had in elk geval werk te verrichten en wilde daar zo goedkoop mogelijke arbeidskrachten voor hebben.  Bestedelingen betekende, dat je voor een relatieve habbekrats goedkope arbeidskrachten kon krijgen. Hoe dat in zijn werk ging?  We weten dat er bij voorbeeld in 1780 in een herberg een veiling wordt gehouden. Boeren en herders wachten af of er iets van hun gading is tussen het aanbod. De armvoogden en kerkdiaken die vaak dit soort veilingen organiseerden, zijn blij met elke mond minder om te voeden. Geveild worden namelijk weeskinderen, ouderen of mensen met een beperking. En vergis je niet. Dit soort activiteiten ging door tot zelfs diep in de twintigste eeuw. Mensen werden door de kerk of overheid uitbesteed aan gezinnen of instellingen. Dit ging vaak via openbare veilingen waarbij de persoon die het minste geld vroeg ('de laagste bieder') de zorg overnam. Mensen werden als vee geveild. De armvoogden en kerkdiaken die vaak een veiling organiseerden, zijn tevreden over de behaalde besparingen, blij met elke mond minder om te voeden.

Hoe kwam het zover dat in Nederland wezen en armen onder de vleugels kwamen van degene die het laagste geldbedrag voor ze bood? De vangnetten die eeuwenlang bestonden, vielen stap voor stap weg terwijl de bevolking groeide. Er moest een oplossing komen voor de opvang van het stijgende aantal hulpbehoevenden, van wezen en vondelingen tot ouderen die niet meer voor zichzelf konden zorgen. Adriaan had dus ook een tijdje een paar van die mensen. Niet van ‘de armen uit Gilze’ zelf, maar mensen van elders. Hij gaf die onderdak en voedsel en in ruil daarvoor deden zij werk voor hem, bij voorbeeld op het land. 

Borgbrief

En dan nog het tweede begrip, de ‘borgbrief’.  In Goirle werd voor Adriaan een borgbrief afgegeven op 3 april 1771 door de corpus voor Gilze. Borgbrieven zijn schriftelijke bronnen, die tot begin 19e eeuw worden afgegeven door bestuurders van een dorp of stad, waarin ze verklaren dat zij een bepaald persoon, die uit die plaats afkomstig is, zullen onderhouden als hij of zij armlastig wordt. In de borgbrief staan meestal de naam en plaats van de instantie van de afgifte, de naam en hoedanigheid van de betrokkene, soms diens leeftijd en de plaats van toekomstige vestiging. Pas als je zo’n borgbrief had, mocht je je ergens anders vestigen. Een mooie bron dus voor onderzoekers. Ik heb een andere borgbrief bijgevoegd. Pieter van Son vroeg voor hem, zijn vrouw Maria Andriesse van Broekhoven en vijf maanden oude dochtertje een borgbrief ofwel akte van indemniteit in Oosterhout, voor vestiging in Oisterwijk. Geen directe familie, maar toch wel aardig. Hij vroeg en kreeg die borgbrief in 1786. 

En ja hoor

Zaterdag 15 augustus om 11.15 uur, vorige week dus, viel eindelijk een korte eerste regenbui. Ik had het raam in de kamer open staan, blij met de frisse lucht die naar binnen kwam, na een paar voor ons veel te warme dagen. Die hele zaterdag viel er zo af en toe een drupje. Maar heel de afgelopen week is er gelukkig voorlopig weer voldoende gevallen. Als je de natuur maar zijn gang laat gaan, zorgt die zelf wel dat het weer in orde komt, dat zie je ook nu weer. Probleem is dat milieufanaten en wetenschappers van diverse pluimage de natuur liever naar hun hand willen zetten door op diverse manieren in te grijpen. Vergeefse moeite! De mens zou zich beter aan de natuur aanpassen dan te denken dat het omgekeerd ook kan.

Gevallen!

Woensdagavond verloor ik, -gelukkig in huis-, plotseling mijn wankel evenwicht. Dat gebeurde toen ik mijn leesbril aan het kastje wilde hangen, zoals elke avond. Ik ben flink achterover gevallen. Arm open, spieren die een oplawaai hebben gekregen, last van mijn nekspieren, maar gelukkig niets gebroken. Het was erg moeilijk om weer overeind te komen. Dat kostte te veel energie en José kan mij niet tillen. Ik heb er nu nog wel veel last van, maar de ouderdom komt met gebreken, zal ik maar zeggen. Zal wel weer over gaan, hoop ik…. Datzelfde geldt voor de duizeligheid en misselijkheid die José nog steeds elke dag parten speelt, Bloedonderzoek leverde ook al niets op. Ze gaat nu naar de speciale fysio. Hopelijk helpt dat.

(Bronnen: familiearchief f. van son; inv. Nr. 01 Gilze Doopboek 1677-1678 en 1683-1781 (R.K.) arch.nr. 2802, dtb boeken gilze en rijen 1677-1810, inv.nr. 01, fol. 31; Borgbrief: adm. archief Tilburg 1387-1810 inv. vv139 pag 50v.).   

 

Bijna weg……

Wat moeten mensen in de oertijden bang zijn geweest, als er een volledige zonsverduistering was. Voor ons, die voorzien worden van uitleg op en in alle media, lijkt het wat minder ingrijpend. Niet als je kijkt naar de run op de eclipsbrilletjes en de hoeveelheid mensen, die naar de bijna gehele zonsverduistering keken.

Volgend jaar is er, ik geloof begin augustus, een halve zonsverduistering. Dan wordt het nog eens dunnetjes overgedaan dus. Maar dan duurt het bijna weer tot het einde van deze eeuw voor zich weer zo’n verschijnsel voordoet.

Leuk om weer eens mee te maken. Dat gold ook voor onze kinderen die het in 1999 al eens gezien hadden. We reden speciaal naar een of andere dijk in Zeeland en we waren ook daar niet de enigen. Dit keer maakte kleindochter Robyn een hele mooie foto met haar mobieltje en eclipsbril ervoor. Luuk volgde alles van achter zijn eclipsbrilletje en ook Cas en Sem gingen kijken, samen met het gezin van tante Inge. Van de anderen heb ik niets gehoord daarover.

Bloedheet

Het was weer bloedheet vooral donderdag en gisteren. Tropische temperaturen. En daar ben ik momenteel echt niet meer zo blij mee. De hitte en soms benauwdheid spelen met parten. Dat geldt ook voor José,  die nog steeds geteisterd wordt door duizeligheid, dag in dag uit. Om echt moedeloos van te worden. We rijden bijna dagelijks naar Meerseldreef: eerst de airco in de auto en dan de relatief koele ruimte achter de dikke muren van ‘bij de Paters’ ofwel de Zevenster. Daar drinken we een bakske en meestal een koude alcoholvrije leffe blond en we eten iets tussen de middag. Voor José komt dat meestal neer op een wafel met poedersuiker en voor mij ofwel een broodje bal uit de jus ofwel een broodje gebakken spek. Dat vind ik nu eenmaal lekker! Daarna gaan we weer op ons gemak huiswaarts. Meestal door het mastbos.

Te warm om meer te schrijven deze week. Volgende week misschien beter!

(Bron: familiearchief f. van son).